Dossier pijnverlichting



Niet iedereen ervaart de bevalling als heel pijnlijk en niet iedereen heeft de behoefte om pijnstillende methodes toe te passen. Heel veel vrouwen bevallen uiteindelijk zonder extra middelen.

De pijn die vrouwen voelen tijdens een bevalling wordt veroorzaakt doordat de baarmoedermond erg gevoelig is. Tijdens de bevalling wordt de baarmoedermond onder druk geopend en dat is voor veel vrouwen pijnlijk. Je kunt de weeën voelen in je onderbuik, rug of allebei. Door het groeien van de baarmoeder zijn de banden waaraan deze hangt allemaal heel gespannen. Deze banden lopen van de baarmoeder naar het bekken. Tijdens de weeën trekt de baarmoeder zich samen waardoor de banden nog meer worden gespannen. De weeënpijn kan uitstralen naar de plekken in het bekken waar de banden aangehecht zijn. Je kan de pijn daardoor voelen bij je schaambot, laag in je rug of in je bovenbenen. Aan het begin van de bevalling is de pijn licht en onregelmatig. Later worden de weeën krachtig en komen ze regelmatig.

Endorfine is een natuurlijke morfine die ervoor zorgt dat je de pijn van de bevalling beter kunt verdragen. Hoe minder verzet tegen de pijn, hoe meer ontspanning en endorfine. Probeer jezelf voor te houden welk doel de pijn heeft.

Probeer positief te blijven en bedenk dat iedere wee de geboorte van je kind dichterbij brengt. Blijf jezelf vertellen dat je het aan kan en dat de pijn weer weg zal trekken. De pijn kan heel heftig zijn maar ebt altijd na 1 minuut weer weg.

Een rustige omgeving is belangrijk. Andere mensen, of kinderen, kunnen je soms opeens storen. Bespreek van te voren dat dit kan gebeuren en vraag ze om weg te gaan als je merkt dat hun aanwezigheid je stoort in je concentratie om de weeën op te vangen.

Zoek een houding die voor jou fijn is om de weeën op te vangen. Schaam je niet voor geluiden die je maakt of houdingen die je aanneemt. Alles wat voor jou goed voelt, helpt je en niets is raar.

Warmte/water

 

Warm water wordt in de gezondheidszorg veel gebruikt om ontspanning en bewegen te bevorderen. Je kunt ook in water bevallen. Sommige vrouwen gebruiken het bad alleen om in te ontsluiten. Vrouwen die geen bad hebben kunnen gebruik maken van de douche. Voordeel van de douche is dat je de douchekop kunt richten op de meest pijnlijke plek. Het is aan te raden niet te snel in het bad / douche te gaan. De ontspannende werking van warm water kan er ook voor zorgen dat de weeën wegzakken als ze nog niet stevig genoeg zijn. Als de weeën regelmatig komen kan je gebruik gaan maken van warm water. Allereerst helpt het warme water om te ontspannen en zo kun je optimaal gebruik maken van de weeën en kun je de pijn vaak beter opvangen. Als je een bad hebt, kun je ook ervaren hoe fijn het is om gewichtloos te zijn. Liggen tijdens de arbeid vinden veel vrouwen onprettig. Het bad biedt dan de uitkomst om toch te kunnen ontspannen en vrij te kunnen bewegen.

Het voordeel van warmte als pijnstilling is dat er geen medicijnen of naalden bij komen kijken en er dus geen nadelige effecten op moeder of kind zijn. Je kunt er zo lang gebruik van maken als je zelf wil, je kunt de temperatuur zelf bepalen evenals de duur van het baden of douchen.

 

 

Massage

 

Massage ontspant en maakt de persoon die wordt gemasseerd meer bewust van wat zich in zijn of haar lichaam afspeelt. Een massage is een gestructureerde manier van aanraken. De partner gaat met de handen over de huid of de kleren en oefent daarbij druk uit op de spieren die eronder liggen.

Naast ontspanning heeft een goede massage effect op het opheffen van blokkades. Tijdens de baring kan dat zeer effectief zijn als mensen op een punt zijn beland waar ze het niet meer zien zitten en/ of ‘blijven hangen’. De massage drijft ook afvalstoffen af waardoor de spieren weer soepel worden en het lichaam meer in balans komt. Voor veel vrouwen is het prettig zich te kunnen concentreren op de handen die haar masseren en zo de aandacht af te leiden van de pijn.



Houdingen

In het begin van de weeën kan je proberen zo lang mogelijk rond te lopen en bezig te zijn. Als dat niet meer gaat kan je best een gezellig plekje opzoeken. Neem een voor jou gemakkelijke houding aan. Laat als dat kan de zwaartekracht werken en geef je baby in je bekken zo veel mogelijk plaats door je bekken te openen. Voorbeelden van houdingen zijn:

  • zitten op de bal,

  • hangen aan de deur/klimrek,

  • omgekeerd op stoel zitten,

  • op knieën en handen,

  • zijligging,

Epidurale verdoving

 

Bij de ruggenprik spuit de anesthesist, na verdoving van de huid, via een katheter verdovingsvloeistof in de ruimte tussen de ruggenwervels: de epidurale ruimte. Hier lopen zenuwen die pijnprikkels van de baarmoeder en de bekkenbodem vervoeren. Als deze zenuwen worden uitgeschakeld, voel je de pijn van de weeën niet meer. Behalve pijnzenuwen lopen in deze ruimte ook zenuwen die de spieren in het onderlichaam aansturen. Na een ruggenprik kan dus ook de spierkracht in de benen tijdelijk afnemen; bovendien ontstaat er minder gevoel in de benen en de onderbuik.

Het pijnstillende effect wordt bij een epidurale verdoving na 10-20 minuten bereikt. Als het pijnstillende effect is bereikt, wordt de katheter aangesloten op een pijnpomp, die continu een kleine hoeveelheid verdovingsmiddel toedient. Daarnaast kan je vaak zelf ook ‘bijverdoven’.

Het grote voordeel van de ruggenprik is dat je na toediening de weeën minder tot zelfs helemaal niet voelt. Door de ruggenprik krijg je rust en kan je weer op krachten komen; door vermindering van pijn en angst kan de ontsluiting dan sneller verlopen. Het blijft echter wel een medische ingreep en daarom is uitgebreide bewaking van jezelf en het kind nodig. Je krijgt in ieder geval een infuus, een bloeddrukmeter, CTG-bewaking en soms ook een blaaskatheter.

De kans op ernstige complicaties is zeer gering. Soms kunnen vervelende bijwerkingen optreden die niet ernstig zijn: hoofdpijn, krachtverlies in de benen, jeuk, verminderde blaasfunctie. Deze klachten zijn goed behandelbaar en van tijdelijke aard. Vervelend is ook dat je de rest van de bevalling in bed moet blijven.

Bij ongeveer 5% van de vrouwen is het pijnstillende effect onvoldoende. Een ruggenprik wordt bijna altijd toegepast tijdens de actieve fase van de ontsluiting. Tijdens de uitdrijving wordt de hoeveelheid verdoving vaak weer teruggebracht zodat je de persweeën beter kunt voelen.

Andere artikels van deze auteur

Zwangerschapskwaaltjes

Wat zijn zwangerschapskwaaltjes? En moet je hier last van hebben? En vooral hoe ga je er mee om of wat kan je er aan doen? Kwaaltjes kunnen voorkomen tijdens de zwangerschap omwille van de veranderde hormoonhuishouding. Meestal zijn dit kleine kwaaltjes waar je zelf wel wat aan kan doen. Maar meldt dit altijd aan je vroedvrouw of gynaecoloog zodat zij je verder kunnen behandelen indien nodig.

Lees het artikel

Verfrissende groene salade: rijk aan foliumzuur, vitamine C en fosfor

Het is belangrijk om ook tijdens je zwangerschap genoeg vitamines en mineralen te eten. Vitamine C zorgt onder meer voor de heling van wonden en bevordert de opname van ijzer, Foliumzuur helpt dan weer bij het voorkomen van een open ruggetje. En fosfor verstevigt het skelet en voorziet het lichaam van energie.

Lees het artikel

Leuke activiteiten om te doen tijdens de zwangerschap

Op zoek naar leuke activiteiten om te doen tijdens je zwangerschap? We geven je graag alvast enkele leuke ideetjes.

Lees het artikel
Contacteer ons